İş kazası son yıllarda en fazla konuştuğumuz ve gündeme alınan konuların başında geliyor.

Özellikle yeni iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı ile birlikte konunun önemi ve yaptırımları da artırılıyor. Burada hangi olayların iş kazası sayılacağı, hangi olayların iş kazası sayılmayacağı konusuna dikkat edilmesi gerekiyor.

İş kazası esasen sigortalının, işverenin emir ve talimatı altındayken yapmış olduğu işten kaynaklanan, her hangi bir nedenle bedence ve ruhen zarara uğraması ile bir uzvunu kısmen ya da tamamen, sürekli veya geçici olarak kullanamaması ile sonuçlanan durum olarak tanımlanıyor.

Sosyal güvenlik mevzuatında iş kazası tanımı yapılmadığı için konuyu ancak nelerin iş kazası sayıldığını belirleyerek toparlayabiliyoruz.

Buna göre, hangi hallerde meydana gelen olayların iş kazası kapsamında sayılacağı sıralandıktan sonra belirtilen hallerde meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen yada ruhen özre uğratacak olayın iş kazası olduğu hüküm altına alınmıştır.

Hizmet akdine tabi olarak çalışan SSK sigortalılarının; işyerinde bulunduğu sırada, işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, emziren kadın sigortalının iş mevzuatına tabi olup olmadığına bakılmaksızın yine bu mevzuatta belirtilen sürelerde çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş/geliş sırasında, meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen yada ruhen özre uğratacak olaylar iş kazası sayılmaktadır.

Sigortalıların işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen olayların iş kazası sayılacağı öngörüldüğünden meydana gelen kazanın yapılan işle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın işyerinde meydana gelen bütün kazaların iş kazası sayılması gerekmektedir. Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada meydana gelen olayların yapılan işle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın iş kazası sayılmaktadır.

Buna göre, sigortalıların avluda yürürken düşmesi, dinlenme saatinde top oynarken ayağının burkulması, bahçede meyve ağacından meyve toplarken düşmesi, tarlada çalışır iken traktör ile kaza geçirmesi, yemek yerken elini kesmesi, dinlenme odasında dinlenirken sobadan zehirlenmesi, işyerinde intihar etmesi, işyeri sınırları içinde bulunan havuzda boğularak ölmesi, ücretli izinli bulunduğu sırada çalıştığı işyerindeki arkadaşlarını ziyaret için geldiğinde kaza geçirmesi, araçlarla çalışanların bu araçlarda geçirecekleri kazaların iş kazası olarak kabul edileceği duyurulmuştur.

Sigortalı sayılanların işverenleri tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle, işyerinde veya işyeri dışında maruz kaldıkları kazalar iş kazası sayılmaktadır.

Sigortalının işveren tarafından görev ile başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda meydana gelen kazaların iş kazası sayılacağı kabul edilmiştir. Örneğin, muhasebe bürosunda çalışan bir sigortalının işvereni tarafından mükellefin hesaplarını kontrol etmek için görevlendirilmesi halinde sigortalının bu iş için gidip gelmesi sırasında ve mükellefin bulunduğu yerde çalışması sırasında meydana gelen olayların iş kazası sayılması gerekmektedir.

Sigortalıların işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş ve gelişleri sırasında meydana gelen kazalar da iş kazası olarak sayılmaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken husus kaza olayının işverence sağlanan bir taşıtta meydana gelmesi ve sigortalıların işin yapıldığı yere getirilip götürülmesidir.

Bir diğer anlatımla, sigortalının kendi aracıyla işyerine geliş ve gidişi sırasında meydana gelen kazalar iş kazası sayılmayacağı gibi, işveren tarafından sağlanan bir araçla işçilerin hep birlikte pikniğe gittikleri sırada meydana gelen kaza olayı da iş kazası olarak değerlendirilmeyecektir.

İş kazaları kolluk kuvvetlerine derhal bildirilmesi gerektiği gibi işverenlerinin, kaza olayını Sosyal Güvenlik Kurumu’na ise en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirmesi gerekmektedir.

Bildirim yazılı olarak yapılabildiği gibi e-bildirge şifresi ile internet ortamında da yapılabilmektedir. E-bildirge şifresi ile bildirim yapılması gerçekten çok zaman aldığı gibi, gereksiz ve mükerrer bir çok bilgiyi de tekrar tekrar talep etmektedir. Ayrıca zaten SGK kayıtların var olan onlarca kalem bilginin yeniden istenmesi de gereksiz olduğu gibi bir yararı da yoktur. Zaman ve emek kaybından başka bir anlam ifade etmediği içinde işyerleri tarafından iş kazasının e-bildirge ile bildirilmesinde bir çok sorun yaşanmaktadır. Sistem değiştirilmeli ve basit, kolay ve uygulanabilir olmalıdır.

İş kazası ve meslek hastalığı SGK’na bildirilmediği takdirde hem bildirim tarihine kadar olan süreye ait geçici iş göremezlik ödeneği işverenden tahsil edileceği gibi, ayrıca 6331 sayılı Kanuna göre  her bir yükümlülük için 2013 yılında 2.156 TL idari para cezası uygulanacaktır.

Kaynak: R.Kurt                                    01.05.2013                Necati BAĞIŞ

Jack ve arkadaşı Bob,kayak yapmaya kuzeye gitmişler..Bir kaç saat  yol aldıktan sonra korkunç bir kar fırtınasına yakalanmışlar..!! Yakındaki bir çiftlik evine arabalarını çekmişler.ve evin çekici hanımından  geceyi orada geçirmek için izin istemişler..Dul bir kadınım ben diye açıklamış hanım..!! Eğer evimde kalmanıza izin verirsem komşular dedikodu yaparlar..Endişelenmeyin,demiş jack   ahırda da rahat edebiliriz..Bir sene sonra jack dulun avukatından bir mektup almış..Arkadaşı Bob’u  çağırarak  sormuş..! Bob şu çiftliğinde kaldığımız çekici dul kadını hatırlıyormusun.? Evet hatırlıyorum..O gece geç vakit eve gidip o kadınla yattınmı..? evet itiraf etmeliyimki  bunu yaptım..! Ona kendi adın yerine benimkini  verdin mi peki..? Bob yüzü kızararak öyle yaptım..! Eh sana çok teşekkür borçluyum  dostum…Kadın ölmüş ve çiftliğini de bana bırakmış…!!!!!

                                                                         01.05.2013                      N.B.

Erzurumlu  15 yıllık evli bir çiftin evinde artık bazı ev eşyaları yıpranmış..Evin  hanımı beyinden sürekli bu eşyaları tamir etmesini istiyormuş..Hanım…herif dolap bozuldu  tamir et…Adam niye ben tamircimiyim…!! Hanım….herif televizyon bozuldu tamir et….Adam..niye ben elektrikçimiyim…diye uzayıp gitmiş olaylar..Bir gün evin hanımı dayanamamış eve bir tamirci  çağırmış..Tamirci.. evdeki her şeyi tamir ederim ama bir koşulum var…ya bana bir kek yaparsın…veya benimle  yatarsın..demiş..Evin hanımına ..!! Akşam adam eve geldiğinde evdeki bozuk her şeyin yapıldığını görünce şaşırmış..Avrat nasıl oldu bu işler diye sormuş…Evin kadını da olanları anlatmış..!! Adam rahatlayarak sormuş..pasta yaptın değilmi..?? Kadın cevaplamış…NİYE BEN PASTANECİMİYİM…!!!

                                                                       30.04.2013                   N.B.

Sosyal Güvenlik Mevzuatımıza  göre doğum  sağlık yardımlarından faydalanmak için gereken şartlar la doğum nedeni ile geçici işgörmezlik ödeneğinden yararlanmak için şartları farklıdır..!!Hamile bir kadının doğumdan önce 8 /çoğul hamileliklerde 10 / doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftalık yani 4 aylık süre için günlük kazancın 3/2 si oranında geçici işgörmezlik ödeneği verilmektedir..Eğer erken doğum yapılmış sa erken yapılan doğum süresi doğum sonrasına eklenir..!! Doğum geçici iş görmezlik ödeneği alabilmek için doğum istirahatlerenin başladığı tarihten önceki son  BİR YIL İÇİNDE  90 GÜN  PRİM ÖDEMESİ  olan bayanlara doğum parası olarak isimlendirilen işgörmezlik ödeneği ödenmektedir..!!Yine sigortalı kadının doğumdan önceki  son BİR YIL İÇİNDE 120 GÜN PRİM ödemesi varsa emzirme ödeneği,diğer bir deyimle SÜT PARASI’ da ödenir…!!

                                                                          30.04.2013             Necati  BAĞIŞ

Delikanlı olgunca bir arkadaşına yalvarır..Abi ne olursun zamparalık nasıl yapılır bana da öğretirmisin.?? Bak oğlum der akşam en son kalkan ada vapuruna bineceksin..Heybeli ada da ineceksin..orada eşini bekleyen bir çok kadın göreceksin..Kocası gelenler birlikte giderler..kocası vapurdan çıkmayan kadınlardan birini gözüne kestirir,beraber yemeğe gitmeyi teklif edersin.Ehhh ondan sonrası sana kalmış..!! Delikanlı o gün  son ada vapuruna binmiş vapurdaki sallantıdan uyuya kalmış..birden gözlerini açmış ki Heybeliada yı geçmiş  Büyükadaya gelmiş..Olsun ada değilmi bir şey farketmez deyip,vapurdan inmiş..Gerçekten birkaç kadının kocası gelmemiş..Bizimki gözüne  kestirdiği birini yemeğe beraber  çıkmalarını teklif etmiş..Kadın da..Burası küçük bir yerdir herkes birbirini tanır bu yüzden evime gidelim demiş..!! Bunlar yemekten sonra gerekli işleme başlamışlar on dakika sonra kapı paldır küldür açılmış ve kadının kocası girmiş..!! Karıcığım geç kalınca bir motor tuttum geldim… demiş ama birde ne görsün..!! Ben gelmeyince bana yapacağın bumuydu..? Bu arada bizimkine dönmüş……Ulan sana Heybeliada   dedik..hergele.Büyükada değil…!!

                                                                    29.04.2013                     N.B.

2008 yılında yapılan bir düzenleme ile 30.04.2008 tarihi itibari ile 5 yıldan fazla Bağ-Kur ‘a prim borcu olan kişilerin sigorta primlerinin silinmesine imkan tanındı..Buna göre…uzun süre prim ödemeyen Bağ-Kur lunun  borcu SGK.tarafından otomatik olarak silinmişti.Ancak bu işlem 5 yıl dan az prim borcu olanlara uygulanamıyor..Kendi adına ve tarımda bağımsız çalışan lardan 1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre tescilleri yapıldığı halde..30.04.2008 tarihi itibariyle 5 yılı aşan süreye ilişkin prim borcu  olanların bu sürelere ilişkin prim borçlarını  03.08.2009 tarihine kadar ödememeleri halinde sigortalılıkları durdurularak borçları ödeme yükümlülüğünden kurtulmuşlardır..Bu süreyi isteyen vatandaşa yeniden /ihya/borçlanma imkanı verildi….Bilgilerinize…!!!

                                                                      29.04.2013            Necati  BAĞIŞ

Yıldırım Bayezid Niğbolu  zaferinde kazanılan ganimetlerle muhteşem bir cami yaptırmak ister..!! Mimarlar bugün Ulucami nin bulunduğu mevkide kara kılarlar..Söz konusu arsa üzerinde evi bahçesi olanlara başka yerden muadil verilir..Hatta ceplerine birkaç kese altın sıkıştırılırgönüller hoş edilir..Ancak yaşlı bir kadıncağız bir evim de evim feryadı tutturur ki sormayın…Değerinin üzerinde ücretlere omuz silker bütün tekliflere olmaz der…Önce vezirler..sonra bizzat Sultan  kadının ayağına gider iknaya çalışır..ama o direnir..Sultan Bayezid  caminin yerini sevmiştir..Hiç hesapta olmayan pürüz canını sıkar..Hatta divanı toplar,çözüm yolu arar…Kadılar gelir Emir Sultanı bulur meseleyi anlatır..Mübarek sadece tebessüm eder..Acele etme der..bir gecede neler değişmez..!! İhtiyar kadın o gece rüyasında mahşer meydanını görür..Annenin çocuğundan kaçtığı bir dehşet anıdır..Kalabalıkta korkunç bir azap endişesi vardır..O arada bir dalğalanma olur…insanlar alemlere rahme olarak yaratılan Peygamber efendimizin yanına koşarlar…Şefaate kavuşan kavuşana…Kadıncağız da niyetlenir..ama bırakın yürümeye,kıpırdamaya mecali yoktur..Ayakları vücudunu taşıyamaz..ıstırapla yerleri tırmalar.Elinden kaçan büyük fırsat ciğerini dağlar..Feryat fiğan ağlamaya başlar..İşte tam o sırada Emir Sultanı görür…!!Herkes cennete gitti der..ben bir başıma kaldım burada..! Mübaret o gönül ferahlatan tatlı sesiyle sorar:..Kurtulmak istiyormusun..?? Kadın nefes nefese cevap verir..Hiç istemezmiyim..!! Öyleyse Sultanımızı üzme…Ertesi gün kadın ayağı ile gelir evini verir..Üstelik önüne konulan ücreti de Camiye bağışlar….Yaa işte Bursada ki Ulucaminin yapılış hikayesi bu…..!!!!!!

                                                                 27.04.2013              Necati  BAĞIŞ

Kendi sigortalılığı  nedeniyle emekli olan kişilerin Bag-Kur/4b/ kapsamında ticari faaliyette bulunması durumunda SGK.Emekli maaşından Bag-Kur  SOSYAL GÜVENLİK DESTEK PRİMİ  Kesilir..2013 yılı itibari ile oranıda maaşın % 15 dir.Dul ve yetim aylığı alanlar Bağ-Kur kapsamında ticari faaliyette bulunmaları halinde Bağ-Kur /4b/ Sosyal Güvenlik Destek Pirimi KESMEZ…!!  Normal Bağ-Kur kaydı açılır ve prim öder…!! Yani ölüm aylığı alan dul eş ticari faaliyette bulunuyor ise zorunlu olarak Bağ-Kur /4b kapsamında sigortalı olması gerekir..Ölüm aylığı alan eş SSK.lı/4a/ çalışıyor ise yine tüm sigorta kollarına tabi olarak SGK.ya prim öder…!!

                                                                               27.04.2013            Necati  BAĞIŞ

Bursa da somun var müminler somun var. diye ekmek  satan bir ulu kişi vardı..! Günlerden bir gün Yıldırım Bayezid ‘in damadı Emir Sultan  hazretleri elindeki çömlekle birlikte bu zatın fırınına çıka geldi…Ekmekler le birlikte çömlekteki yemeğinde pişirilmesini istiyordu..Somuncu Baba küreğin üzerine koyduğu çömleği fırına sürmeye çalıştı ama nafile..!!O küçük çömlek fırına bir türlü girmiyordu..Somuncu Baba  geride durup  seyreden Emir Sultanın yüzüne baktı ve yüzünde beliren tatlı bir tebessümle konuştu..Anladım bu işi ancak sen başarabilirsin..Emir Sultan küreği aldı ve kolayca içeri sürmeyi başardı..Ama fırının içinde ateş yoktu ve soğuktu..soran gözlerle ama tatlı bir tebessümle Somuncu Babaya baktı.Somuncu Baba yine aynı eda ile konuştu..Bekle …Az sonra pişer…Karşılıklı gösterilen kerametlerden sonra iki ulu kişi birbirini tanıyıp dost olmuşlardı…Niğbolu zaferinin anısına  Bursa Ulucami yi yaptıran Yıldırım BAYEZİD  açılışı damadının yapmasının uygun olacağını düşünmüştü..Cuma günü kalabalık cemaatin önünde selendi…Ya emir kapıları sen aç ve cemaate vaaz edip namaz kıldır..Veli kişi olduğun için şu şeref sana aittir…Hayır Sultanım bu şerefi Şeyh Ebü Hamideddin-i Aksaray-i hazretlerine vermelisiniz..!! Bu zat kim ola ki..?? Belki duymuşsunuzdur  Sultanım…Somuncu Baba derler bir ekmekci hoca vardır..Ulu Cami işcilerine de ekmek satmıştır..İşte bu zat o dur..Somuncu Baba….Ne ettin Emirim bizi ele verdin..!! diyerek bütün alçak gönüllülüğüyle camiyi açtı..kürsiye çıkıp vaaz ve nasihatte bulundu..Herkes ona hayran olmuştu..Rivayete göre Somuncu Baba caminin her kapısından aynı anda çıktı ve herkes elini öptü..ve bir daha onu gören olmadı…!!

                                                                 26.04.2013                Necati  BAĞIŞ

Soru:..Tarım Bağ-Kur  emeklisi olan Eşim   2010 yılı Eylül ayında..SSK.Emeklisi babam da  2011 yılı Şubat  ayında vefat etti..Ben eşimden dul aylığı..Babamdan yetim aylığı alabilirmiyim..??..

CEVAP…Bir EKİM 2008 yılından itibaren yürürlüğü konan yasa gereğince eş ile anne  veya babadan dolayı çift ölüm aylığı dul,yetim aylığı alınamıyor..Hak sahibi tercih ettiği aylığı alabiliyor..Burada bakmak lazım babanızdan ve eşinizden bağlanacak aylıklardan hangisi yüksek se onu tercih etme hakkınız var..Eğer evlenirseniz bu aylıklardan birini bile alamazsınız….!! Her ikisinden de  talep ederseniz,kurumlarda uyanmaz ve ayrı ayrı maaş bağlarlar ise  ve ileride de tespit edilirse yersiz ödenen aylıkları da kanuni faiziyle birlikte geri isterler…Dimyata pirince giderken evdeki bulgurdan da olursunuz…Bilgilerinize…..

                                                              25.04.2013                Necati  BAĞIŞ